Zachowek i pomoc prawna w sprawach spadkowych

Twój bliski krewny odszedł i nie pozostawił Ci nic w spadku, mimo, że według przepisów prawa spadkowego powinien to zrobić? W takiej sytuacji możesz ubiegać się o zachowek – jest to instytucja chroniąca najbliższych zmarłego, szczególnie małżonka, dzieci lub rodziców. Kiedy ma zastosowanie i co warto o nim wiedzieć?

Czym jest zachowek i kiedy ma zastosowanie?

Zachowek zabezpiecza interesy osób, które zostały pominięte w testamencie, tak aby po śmieci spadkodawcy – który był ich bliskim krewnym – miały jakieś zabezpieczenie. Jest do niego uprawiony każdy, kto nie otrzymał należnej mu części spadku na skutek darowizny, testamentu lub dziedziczenia. Może też wystąpić sytuacja, gdy potencjalny spadkodawca nie otrzymał całego należnego mu spadku i chce starać się o jego uzupełnienie. Komu należy się zachowek?

Zachowek należy się najbliższej rodzinie zmarłego, czyli jego dzieciom lub wnukom. Ma do niego prawo również małżonek oraz w niektórych sytuacjach rodzice – na przykład, gdy byli powołani do spadku z ustawy. Jeżeli żyją dzieci, wnuki lub prawnuki spadkodawcy lub jego małżonek to rodzice nie mają prawa do ubiegania się o zachowek. Komu natomiast nie należy się zachowek? Z dziedziczenia można wyłączyć rodzeństwo oraz jego dzieci – zachowek nie należy się im nawet, jeżeli zmarły umarł bezdzietnie. Wyłączone z niego zostają osoby wydziedziczone w testamencie, ci, którzy zrzekli się lub odrzucili spadek lub sąd uznał, że są niegodne dziedziczenia.

Czy można pozbawić kogoś zachowku?

W niektórych sytuacjach spadkodawca może wydziedziczyć niektóre osoby, przez co nie będą mogły ubiegać się o otrzymanie zachowku. Dzieje się tak, gdy potencjalny spadkobierca postępuje w sposób niezgodny z normami społecznymi, czyli na przykład jest alkoholikiem lub dopuszcza się przemocy domowej. Sytuacja ta ma też zastosowanie, gdy dopuścił się do umyślnego przestępstwa wobec spadkodawcy lub bliskich jej osób. Ostatnim przypadkiem to umyślne i uporczywe zaniedbywanie obowiązków rodzinnych.